Nghiệm thu điện nước âm tường cần kiểm tra gì trước khi trát, đóng trần?

Nghiệm thu điện nước âm tường là kiểm tra, thử và ghi lại dây, ống, hộp nối theo bản vẽ ngay trước khi trát, đóng trần hay lát, vì sau đó chỉ đục ra mới thấy lại. Mỗi mốc cần biên bản có chữ ký, ảnh có vị trí và số đo thực tế. Phần dưới dành cho chủ nhà đang ở giai đoạn đi ống điện nước, một trong các mốc kiểm soát chất lượng phần thô. Hãy chuẩn bị sẵn bản vẽ điện nước và bảng vật tư để đối chiếu.

Xác định mốc nghiệm thu điện nước âm tường theo tiến độ

Mốc nghiệm thu đặt trước mỗi lớp che, theo từng tầng. Với nhà ở riêng lẻ dưới 7 tầng, tối đa 1 tầng hầm, Nghị định 207/2026/NĐ-CP1 chỉ khuyến khích áp dụng quy trình nghiệm thu của Nghị định, nên mốc và người ký cần ghi vào hợp đồng. Ở công trình Tre Nghệ, giám sát, chỉ huy trưởng công trình và phòng kỹ thuật của công ty chịu trách nhiệm nghiệm thu.

Mốc sớm nhất là kiểm tra ống chờ điện nước khi nghiệm thu thép sàn.

Trước khi tô

Tre Nghệ nghiệm thu tường xây trước khi trát. Tường nào sẽ đi ống thì nên được kiểm tra tường xây trước khi đục và đi ống. Ở tường chịu lực, TCVN 9207:2012 cấm chôn dây nằm ngang khi rãnh sâu quá 1/3 bề dày tường. Thời điểm kiểm tra điện nước trước khi trát tường là khi ống, hộp nối đã gắn cố định nhưng rãnh chưa trám.

Trước khi đóng trần

TCVN 9207:2012 coi khoảng giữa trần giả và trần bê tông cũng là chỗ đặt kín, nên hộp nối ở đây phải nằm ở chỗ dễ kiểm tra, sửa chữa. Hãy chốt vị trí lỗ thăm trần cùng lúc với tuyến dây. Ống nước trên trần được thử áp, thử kín xong mới đóng trần.

Trước khi lát

TCVN 9377-1:2012 yêu cầu nghiệm thu các bộ phận bị che khuất, gồm chống thấm và hệ thống kỹ thuật, trước khi lát (điều 4.1.2.4). Thứ tự cụ thể ở khu vệ sinh và sân thượng nằm trong mục chống thấm bên dưới.

Đối chiếu tuyến và thiết bị với bản vẽ

Kiểm tra MEP nhà phố (cơ điện, cấp thoát nước) là so công trường với bản vẽ. Sai khác nào cũng phải được duyệt trước khi che.

Vị trí

Đối chiếu từng tuyến ống, hộp nối, đế âm, điểm cấp nước, ống chờ thoát với bản vẽ điện nước và nội thất đã chốt (tủ bếp, lavabo, máy giặt). Kích thước ống chờ bồn cầu, phễu thu theo thiết bị đã chọn, không lấy số nhà khác. Ở nơi dành cho trẻ em, QCVN 12:2014/BXD yêu cầu ổ cắm, công tắc cao 1,5 m so với sàn hoàn thiện, trừ khi có biện pháp bảo vệ an toàn.

Vật tư

Đối chiếu hãng, loại, tiết diện, đường kính với bảng vật tư trong hợp đồng. Phạm vi điện nước âm trong gói thi công phần thô gồm ống luồn dây, hộp nối, ống cấp thoát nước và ống nước nóng âm tường. Dây tiếp địa, điện 3 pha, ống đồng máy lạnh, mạng LAN nằm ngoài gói.

Tiết diện dây do thiết kế tính theo tải, còn TCVN 9207:2012 chỉ cho mức tối thiểu (ruột đồng 2,5 mm² cho lưới ổ cắm). Tiêu chuẩn này cũng quy định dây nối đất bảo vệ có cách điện đánh dấu xanh lục – vàng và phải dùng dây ruột đồng ở vùng biển. Tiết diện in trên vỏ dây là thứ chủ nhà đọc được để so với bản vẽ.

Phiên bản hồ sơ

Bản vẽ ngoài công trường phải đúng phiên bản đã thống nhất (ngày, lần sửa ở góc bản vẽ). Đổi tuyến, thêm bớt điểm, dời thiết bị, đổi loại ống, tiết diện dây hay hãng đều cần duyệt. Vật liệu thay thế cần đáp ứng thiết kế, quy chuẩn, tiêu chuẩn và được chủ nhà chấp thuận theo hợp đồng. Với mỗi thay đổi, Tre Nghệ đánh giá tác động tới thiết kế, kỹ thuật, chi phí, tiến độ rồi đưa phương án để gia chủ chọn.

Kiểm tra hệ thống điện cùng kỹ sư

QCVN 12:2014/BXD2 là quy chuẩn bắt buộc cho hệ thống điện nhà ở. Trước khi đưa vào sử dụng, hệ thống được kiểm tra trực quan khi chưa có điện rồi mới thử nghiệm. Người kiểm tra ký xác nhận, mục nào không đạt phải sửa và thử lại. Chủ nhà xem, hỏi, giữ biên bản, không tự đo hay thao tác trên mạch điện.

Đường dây

Theo TCVN 9207:2012, mối nối và rẽ nhánh chỉ nằm trong hộp nối đặt ở chỗ dễ kiểm tra. Dây không có vỏ bảo vệ không được chôn trực tiếp vào lớp vữa ở chỗ có thể đóng đinh, khoan lỗ. Đoạn xuyên tường, xuyên sàn luồn trong ống thép hoặc ống cứng, và ống luồn đặt có độ dốc để nước không đọng.

Tủ điện

Không lắp tủ điện ở dưới hoặc trong phòng tắm, vệ sinh, chỗ rửa, phòng giặt. Tủ đặt ở chỗ khô ráo, dễ tới và có cửa bảo vệ. Nên ghi tên từng mạch trên sơ đồ tủ.

Tiếp địa

Ổ cắm phải có cực nối đất. QCVN 12 không đặt trị số điện trở nối đất chung kiểu “4 Ω”. Điện trở phải thỏa điều kiện RA × Ia không vượt 50 V (Ia là dòng tác động của thiết bị bảo vệ), nên trị số do thiết kế đặt và đo bằng thiết bị chuyên dụng. Dây tiếp địa nằm ngoài gói phần thô, cần thống nhất ai làm, ai đo.

Thiết bị bảo vệ

Ở khu bồn tắm, vòi sen, mọi mạch phải có thiết bị chống dòng rò (RCD) không quá 30 mA, trừ một số mạch tách biệt quy chuẩn cho phép. Dây cấp cho thiết bị trong khu này chôn sâu ít nhất 5 cm hoặc đi theo cách khác quy chuẩn cho phép.

Thử áp đường nước và thử kín ống thoát

Biên bản thử phải ghi điều kiện và kết quả, không chỉ một chữ “đạt”.

Thử theo thiết kế

TCVN 4519:19883, quy phạm nghiệm thu cấp thoát nước trong nhà, viết cho ống thép, ống gang và không bao gồm ống chất dẻo. Mức thử của tiêu chuẩn (áp lực làm việc cộng 5 daN/cm², khoảng 5 bar, tối đa 10 daN/cm², giữ 10 phút, giảm không quá 0,5 daN/cm²) vì thế không áp thẳng cho ống PPR, uPVC. Thông số thử lấy theo thiết kế và chỉ dẫn hãng ống, do kỹ sư MEP xác nhận. Thử trước khi lắp vòi và trước khi che.

Rò

Chủ nhà quan sát được kim đồng hồ đứng yên, mối nối khô, mực nước không hạ. Chỗ rò sửa xong phải thử lại, ghi vào biên bản. Thử nước không thay kiểm tra: TCVN 4519:1988 nghiệm thu cấp nước khi có kết quả thử áp, kiểm tra bên ngoài và kiểm tra hoạt động.

Đường thoát

TCVN 4519:1988 mô tả cách thử kín ống thoát khu vệ sinh: bịt mọi lỗ trừ lỗ trên cùng rồi đổ đầy nước trong 10 phút. Ống nhánh trong nền được thử trước khi lấp kín. Với ống nhựa, đây là tham chiếu về cách thử, còn chi tiết theo thiết kế và chỉ dẫn hãng ống. Nghiệm thu còn kiểm tra độ dốc ống và thiết bị thu nước, với độ dốc và đường kính theo bản vẽ.

Phối hợp vị trí xuyên sàn và chống thấm

Tại ống xuyên sàn, nhiều đội nối tiếp nhau, và đội sau chỉ làm khi phần của đội trước đã được kiểm tra và ghi lại.

Cổ ống

Ở công trình của Tre Nghệ, ống chờ xuyên sàn chuyên dụng được đặt trước khi đổ bê tông và bắt vít qua 4 lỗ chờ trên ống. Cổ ống được quấn thanh trương nở và đổ đầy Sikagrout để hạn chế thấm. Hãy chụp cổ ống trước khi chống thấm, vì muốn dời ống sau bước này là phải đục sàn.

Khu vệ sinh

Thứ tự nên là lắp ống, thử kín, xử lý cổ ống, chống thấm và nghiệm thu chống thấm, rồi mới cán nền, lát. Xem thêm nghiệm thu chống thấm ở cổ ống và khu vệ sinh. Lỗ khoan qua lớp chống thấm đã nghiệm thu phải được xử lý và kiểm tra lại.

Sân thượng

TCVN 4519:1988 thử ống thoát nước mưa trong nhà bằng cách đổ đầy nước đến mức cao nhất của phễu thu, giữ 10 phút, không được rò. Với ống nhựa, cách thử áp dụng theo thiết kế và chỉ dẫn hãng. Khi làm chống thấm, Tre Nghệ vát góc và gia cố lưới thủy tinh ở chỗ sàn giáp tường lan can, nên ống, dây xuyên sàn sân thượng phải đặt xong trước bước này.

Lưu hồ sơ trước khi che khuất

Nghị định 207/2026 yêu cầu bộ phận bị che khuất được lập bản vẽ hoàn công hoặc đo thông số thực tế trước khi làm tiếp. Nhà ở riêng lẻ được khuyến khích áp dụng quy định này. Bộ hồ sơ này là bằng chứng chất lượng và bản đồ cho các lần khoan, sửa sau này.

Ảnh có vị trí

Mỗi mặt tường chụp ảnh toàn cảnh và ảnh cận, có thước đo từ mốc cố định như góc tường, mép cột. Ghi kèm tầng, phòng, mặt tường theo bản vẽ và ngày chụp. Chụp trước khi trám rãnh: sau khi trám vữa và Tre Nghệ đóng lưới mắt cáo ở đường đục ống điện để hạn chế nứt lớp tô, tuyến ống không còn thấy.

Bản vẽ thực tế

Theo Nghị định 207, bản vẽ hoàn công thể hiện vị trí, kích thước, vật liệu, thiết bị thực tế, do nhà thầu thi công lập, bên giám sát xác nhận. Nếu không vượt sai số cho phép, bản vẽ thi công được ký làm bản vẽ hoàn công. Có thay đổi thì ghi trị số thực tế trong ngoặc đơn cạnh trị số cũ. Xem thêm checklist bàn giao nhà mới và bản vẽ thực tế.

Xác nhận

Biên bản nên có tên công việc, thời gian, địa điểm, người ký, kết luận cho làm tiếp hay phải sửa, kèm phụ lục ảnh. Ảnh không thay được biên bản. Thời điểm chủ nhà nhận bộ ảnh tuyến ống, bản vẽ hoàn công và biên bản thử nên được thống nhất trong hợp đồng.

Tre Nghệ bảo hành kết cấu 10 năm, kỹ thuật 1 năm, chống thấm lên đến 5 năm. Phạm vi từng hạng mục, kể cả điện nước âm, được tư vấn và ghi trong hợp đồng, còn mốc bắt đầu tính ghi trong hợp đồng, biên bản bàn giao. Khi có sự cố, Tre Nghệ tiếp nhận yêu cầu bảo hành qua hotline 0942 58 7272, và trong vòng 48 giờ sẽ khảo sát, đưa ra phương án xử lý. Bộ hồ sơ trên giúp mở đúng chỗ khi sửa.

Nếu nhà bạn sắp đi ống điện nước, hãy gửi bản vẽ đang có, ảnh hiện trạng và nhu cầu sử dụng qua trang liên hệ để Tre Nghệ tư vấn phương án thi công và các mốc nghiệm thu nên ghi vào hợp đồng.

Tài liệu tham khảo